Ekrem ŞAHİN
Ziraat Mühendisi
ekrem.sahin@ibb.gov.tr
30.01.2013

SALON BİTKİLERİMİZE BAKMALIYIZ

Bu köşede çeşitli konularda yazacağım yazılarla sizlerle bilgi paylaşımında bulunacağım. Yazılarım Ziraat Mühendisi olmam dolayısıyla, hiç şüphesiz kendi alanımla ilgili olacaktır. Dolayısıyla zaman zaman genel bilgiler vereceğim. Ancak, daha çok iç mekan süs bitkileri üzerinde yoğunlaşacağım. Bütün bunları yaparken maksadımız, sizleri şehrin stresli ortamından bir nebze olsun uzak tutmaktır.

Hızlı kentleşmenin yaşandığı günümüzde insanların yeşil alanlara, gölgesinde oturacağı ağaçlara ve bakıp büyüteceği çiçekli bitkilere ihtiyaç duymaktadır. Yine insanlar yaşayacağı evinin bir göl ya da deniz kenarında olmasını hayal ederler. Ayrıca kuş sesleri arasında yürüyüp temiz hava alacağı bir orman ve bahçesinde sebzeler yetiştireceği bir tarlasının olmasını isterler.

Şehir yaşamında bunları arayan ve bulamayan insanlar çeşitli arayışlara girmişlerdir. Bu arayışlar, bazen balkonları rengârenk çeşitli bitkilerle süsler hale getirmiş; bazen de evlerinin çatılarına çatı bahçeleri kurmaya yöneltmiştir.

Bu arayışları ve ihtiyacı gören müteşebbislerimiz, yeni yapılan evlerin ve iş yerlerinin duvarlarında, duvar ve çatı bahçeleri tasarlamaya başladılar ve uygulamaya geçtiler. Hiç şüphesiz, bu site ve iş yerlerinde yaşama ve çalışma imkânı bulamayanlar, bir salon bitkisi temin ederek ev ve iş yerinde bu özlemlerini gidermeye çalışmaktadırlar.

Biz de bu noktadan hareket ederek, ağırlıklı olarak salon bitkileri üzerinde duracağız.
Bitkilerin özelliklerini ve yaşam koşullarının bilinmemesinden dolayı ömürleri kısa olmaktadır. Kısa ömürlü bitkileri evinde hiç kimse istemez. Evimizin köşesine güzel umutlarla yerleştirdiğimiz bitkimizin, bir süre sonra bozulması insanların üzülmesine sebep olmaktadır. Oysa öğreneceğimiz pratik ve kalıcı bilgilerle salon bitkilerimizi daha dekoratif ve daha canlı olmalarını sağlayabiliriz.

Salon bitkilerini satın alırken dikkat etmemiz gereken birçok husus vardır. Öncelikle satın alınacak bitkinin sağlıklı olması temel etmendir. Her zaman beğendiğimiz fırından ekmek almamız gibi, aynı marketten alışveriş yaptığımız gibi, bitkimizi de kendimize çiçekçi edindiğimiz yerden almalıyız.

Bu alışverişi yaparken, alacağımız salon bitkisinin yapraklarının dökülmüş, parçalanmış, dallarının kabukları soyulmuş, hırpalanmış ve kırılmış olmamalıdır. Ayrıca bitkinin özelliğinin dışında, yapraklarında her hangi bir sararma görülmemelidir. Bu durumdaki bitkileri satın alırken daha duyarlı olmalıyız.

Diğer yandan çiçekli bitkilerin, çiçekleri dökülmüş olanları değil, yeni açmaya başlamış ya da goncada olanlar tercih edilmelidir. Bu sayede satın alınan çiçekli bitkiler uzun süre çiçekli kalırlar. Ayrıca saksı toprağının üzerinde yosunlaşma başlamış ise, o salon bitkisi satın alınmamalıdır. Bitki saksısı kırık olmamalı ve mutlaka saksı altlığı olmalıdır. Kısaca satın alınan bitki sağlıklı ve göze hoş gelmelidir.

Satın alınıp evimize getirdiğimiz salon bitkisini evin bir köşesinde kendi başına bırakmamalıyız. Koltukların arasında evimizin bir köşesine konulan bir aksesuar olarak kullanmamalıyız. Unutmamalıyız ki, bitkiler de bir canlıdır. Yaşaması ve büyümesi için her canlı gibi bakıma ihtiyaç duyar. İyi bakımı yapılmış olan bitkilerin ömürleri uzun olduğu gibi, bulunduğu mekânlarada ayrı bir güzellik kazandırırlar. Ayrıca çiçekli bitkilerin çiçekleri rengârenk güzellikte ve bitkilerin üzerinde uzun süre kalırlar.

Beğenerek satın aldığınız ve evinizin veya işyerinizin bir köşesine yerleştirdiğiniz bitkinin, bakım çalışmaları saksı değişimi ile başlar. Bitkilerin saksılarının ne zaman değişeceği ve nasıl değişeceği iyi bilinmelidir. Saksı değişimi yanında sulamanın nasıl yapılacağı, gübrelemeye ihtiyaç olup olmadığı ve saksı toprağının havalandırılması ile budamanın ne zaman nasıl yapılacağı bitkinin sağlıklı büyümesi için oldukça önemlidir. Bunların yanında her bitkinin suya gereksinimi farklıdır. Bir bitkiye haftada veya günde ne kadar su verilmesi gerektiği, ihtiyaca göre belirlenmelidir. Sulamada bir defa ya da iki defa diyerek standart bir yöntem kullanılmamalıdır.

Saksı neden değişir; seralarda özel şartlarda yetiştirilip büyüme ve gelişmelerini tamamlayan salon bitkileri satışa hazır hale gelir. Bu şartlardaki salon bitkileri az yer kaplamaları ve satışa sunulacak yere sevkiyatlarının kolay olmasını sağlamak için küçük saksılarda yetiştirilirler. Her bitkinin boyuna göre saksı ebatları değişir. Saksı, bitkilerimizin evin bir köşesinde ayakta durmasını sağlar.

Salon bitkilerinde bakım çalışmaları kadar önemli olan diğer bir husus da iklim istekleridir. Bir başka ifade ile bunlar sıcaklık, ışık ve nem istekleridir. Bu istekler bitkilerin istediğinden yüksek veya düşük olmamalıdır. Aksi durumda bitkilerin büyüme ve gelişmeleri olumsuz etkilenir. Kışın klima veya radyatör ile ısıtılan yerlerdeki bitkilerde aşırı kurumalarının önüne geçmek için ihtiyaca göre su püskürtülmelidir. Su püskürtüldükten sonra bitkiler direkt güneş ışığında bırakılırsa yapraklarında kahverengi lekeler görülebilir. Işık yetersizliğinde bitkilerde boğum araları uzun, sürgünler cılız ve zayıf oluşur. Bitki kendi yapısını taşıyamaz hale gelir.

Kış aylarında yetiştiği seralardan uygun iklim koşullarına alışmış olan bitkiler satın alınıp farklı bir ortam olan ev yâda iş yerimize getirildiğinde değişik olumsuzluklar ile karşılaşabiliriz. Öncelikle alt yapraklarında dökülmeler olur. Bu durum normaldir. Ancak yeni sürgün yapraklarında dökülmeler varsa bakım şartlarına dikkat etmemiz gerekir.

Bakımını yaptığımız bitkilerde meydana gelen olumsuzluklara kısaca değinmek gerekirse; yapraklarda dökülmeler, kurumalar ve sararmalar ile tomurcuklardaki zararları sayabiliriz. Salon bitkilerinde en sık rastlanan yaprak dökümleridir. Yapraklarda sararma, yaprak ucundan başlayarak ileri dönemlerde yaprağı tümünü sarar ve kurumaya neden olur.


Bitkilerin yaprak dökmelerinin temel nedenleri;

1-Kış aylarında bitki saksısındaki toprağın aşırı nemli veya çok kuru olması
2-Saksı toprağının sıkışık olması ve yeterli havalandırma yapılmaması
3-Saksı değişimi yapılırken köklerin fazla zarar görmesi
4-Besin elementlerinin azalması
5-Ani sıcaklık değişimine bitkilerin maruz bırakılması
6-Kışın bitkilerin çok gölge ortamlarda bırakılması
7-Bitkilerin hava akımına maruz bırakılması yâda havasız bırakılması
8-Özellikle kış aylarında nem oranının düşük olması


Bitkilerde yaprak kurumaları ile uçlarının ve kenarlarının sararmasının temel nedenleri;

1-Bitkilere verilen suyun kireçli olması ve klor içermesi
2-Potasyum noksanlığı
3-Bitkinin özellikle öğlen, sıcak saatlerde güneş ışığı altında bırakılması
4-Saksı tabağında su birikmesi yani saksı toprağının fazla nemli olması veya saksı toprağın çok kuru kalması
5-Saksı değişiminde geç kalınması
6-Saksı toprağının istenen özellikte olmayıp yeterli bir havalandırma yapılamaması
7-Bitkinin bulunduğu ortam sıcaklığının çok yüksek olması

Bitkilerde tomurcuk oluşmaması açmaması veya dökülmesi;

1-Azot bakımından zengin gübreler ile gübrelenmesi
2-Fosfor ve potasyum eksikliği
3-Bitkilerin çok yüksek veya düşük sıcaklıktaki ortamlarda bırakılması
4-Ani sıcaklık değişimleri
5-Özellikle bitkilerin direkt güneş ışığına maruz bırakılması
6-Bitkinin çok gölge alanda bırakılması
7-Saksı toprağının çok kuru yâda nemli tutulması
8-Tomurcuk oluşmaya başlamış olan bitkilerin yerlerinin değiştirilmesi
9-Yetersiz havalandırma ve hava akımına maruz bırakılması

 

Bir sonraki yazımız ´Salon Bitkilerinde Saksı Değiştirme´ ile ilgili olacaktır...
 

Yazarın Son Yazıları

BELEDİYE BAŞKANIMIZ
DAİRE BAŞKANIMIZ
MÜDÜRÜMÜZ
YAZARLARIMIZ
   
BU AY YAPILACAKLAR
Güllerinizde yaprak bitlerini görürseniz ilaçlama yapınız.
Ağaçlarda sulamaya başlanmalıdır.
Yazlık mevsimlik çiçekleri bu ayda dikmeye başlayabilirsiniz.(Begonya,cam güzeli,kadife vs.)
İlaçlamalarınızı yağışlı havalarda ve günün öğlen saatlerinde (10:00–16:00) yapmayınız.
Kaplı fidan dikimi her mevsim yapılabilir.
Ligustrum (Kurtbağrı) gibi çit bitkileri bu ay budanabilir.
Çimlerinizi Azot ve Potasyum ağırlıklı gübreler ile gübreleyerek besleyiniz.
Çim biçimlerini her hafta düzenli olarak yapınız.
Kışlık mevsimlik çiçekler bu ayda sökülmeye başlanır.(Çuha çiçeği,menekşe çiçeği,şebboy vs.)
Mayıs ayında çimlerde sulamayı sabah 06:00–09:00,öğleden sonra 16:00–20:00 saatleri arasında yapınız.
Hava durumuna göre çimlerinizi düzenli sulayınız.
Çim tohumu ekimini bu ayda yapabilirsiniz.
Çimler arasındaki yabancı otları temizleyiniz.
Yazlık mevsimlik çiçeklerin dikim yerleri hazırlayabilirsiniz.(belleme,çapalama,tırmıklama)